Lúc bé tí hai chị em tôi hay chơi cái trò lấy hộp diêm, đục lỗ, xâu sợi len qua rồi mỗi đứa một góc nhà giả vờ nói điện thoại. A lô a la, sướng lắm. Có lúc kiếm được sợi dây gai thay vào sợi len, bảo nhau, “dây điện” này nghe rõ hơn “dây điện” kia, như thật!
Đến đầu những năm 90, nhiều gia đình ở Hà nội bắt đầu lắp điện thoại cố định. Ban đầu chỉ có 6 chữ số. Và cái điện thoại thì rất đơn giản, chỉ có nghe, nói, màn hình cũng chả có. Bấm số kêu tít tít nhà nào có thì sang trọng hẳn. Nó được để ngay ngắn đâu đó trong phòng khách, kiểu đồ trang trí, cạnh tivi, hoặc cạnh bộ sofa, đôi khi còn phủ miếng ren trắng điệu đà. Điện thoại bàn Siemens hồi đó rất đắt hàng.
Số điện thoại bàn từ 6 chữ số lên 7, rồi lên 8 số, tức là dần dần nhà nào cũng có. Đôi chục năm trở lại đây, điện thoại di động trở nên phổ biến, nhưng nhiều gia đình đặc biệt gia đình có người già vẫn sử dụng điện thoại bàn, không bỏ. Vì chuông nó kêu rất to, hợp với tai nặng của các cụ. Dùng lại đơn giản với chữ số to rõ ràng, hợp với bàn tay đã vụng ít nhiều của người già. Nhà tôi cũng thế, các cụ bên ngoại và bên nội đều dùng.
—
Mặc dù bố mẹ tôi đều xài điện thoại di động, lại cả ipad, thậm chí có lúc mỗi cụ 2 số di động mới kinh, viber, zalo, facebook nhoay nhoáy, nhưng tôi rất rất thích gọi vào máy bàn, thường gọi vào buổi tối, khi mà bố mẹ đều ở nhà, rảnh rang sau bữa cơm chiều.
Khi tôi gọi, đầu máy bên kia đổ chuông, tôi mường tượng tiếng chuông reo vang khắp cả ngôi nhà của bố mẹ. Cái điện thoại để ở đầu của bộ sofa, nơi mà bố mẹ tôi ngồi đó chỉ quài tay ra là bốc lên nghe. Nó kêu vài hồi, bố tôi nhìn số của tôi hiện lên trên cái màn hình, sẽ cầm máy lên và “alo bố đây”. Tôi sẽ hỏi bố mẹ ăn cơm chưa, bố đáp bố mẹ vừa ăn xong, cơm chiều nay mẹ nấu ngon lắm, có cá kho tộ, mướp đắng xào trứng, canh dưa nấu thịt bò gân ăn với rau sống, đại khái thế. Tôi lại bảo ôi ngon thế thèm ghê. Rồi tôi hỏi chiều nay bố có đi đánh bóng bàn không (câu trả lời luôn là có, bố đánh vài séc), tuần này bố có sô đi giảng không (bố tôi lại bảo ngày kia bố đi FPT, sau đó Bách Khoa), rồi tôi kể với bố dăm thông tin lũ trẻ ở bên kia, bố tôi thì kể tôi nghe thông tin đài CNN ông mới xem lúc chiều, kiểu Trump nhố nhăng lắm, hay Vancouver đang cháy rừng hoặc hôm nay Toronto âm 20 độ rét lắm.
Tôi hỏi mẹ đâu rồi. Bố tôi gọi “Đoan ơi ra nói chuyện với cô cả này”. Mẹ tôi đang dọn dẹp đâu đó sẽ bỏ hết đấy ra nói chuyện. Rồi mẹ kể sáng nay bố chở mẹ lên hồ Tây ngồi uống trà café, mát lắm, hoặc hôm nay mẹ mua được bộ ấm chén uống trà rất xinh, à bố được biếu mực khô ngon lắm cuối tuần về mẹ cho nhé…
Tôi vừa nói chuyện với bố mẹ vừa mường tượng khuôn mặt của hai người tôi rất yêu, tưởng tượng bộ quần áo mặc nhà bố mẹ mặc, hình dung bố tôi tựa thoải mái vào lưng ghế salon, phưỡn cái bụng to mà bọn trẻ con hay đùa là bụng bia của ông, trong khi mẹ tôi tranh thủ gọt quả xoài tráng miệng.
Cái điện thoại bàn không chỉ là vật vô tri vô giác. Nó là phương tiện truyền dẫn mọi thông tin trong bối cảnh ngôi nhà thân yêu của bố mẹ, nơi mà mấy chục năm qua chứng kiến những thay đổi của cả gia đình. Những đứa cháu của ông bà lần lượt sinh ra, lớn lên, chạy nhảy reo hò mọi ngóc ngách. Những buổi tụ tập ăn uống ngày cuối tuần, ngày lễ, ngày tết. Những bữa ăn giỗ đông đúc của đại gia đình. Những lúc ông bà đi chơi đi nghỉ dăm ngày về, quăng mình xuống giường lại thốt lên “không đâu bằng nhà”.
Mọi sự rồi đến lúc cũng phải thay đổi. Bố tôi đã ra đi. Ngôi nhà ấy đã bán. Số điện thoại ấy không dùng nữa. Trên danh mục điện thoại di động của tôi nó vẫn là tồn tại với tên “MOM AND DAD”, thi thoảng tôi bấm, nghe tiếng trả lời tự động “số máy quý khách vừa gọi không có…” mà buồn da diết…
Nhưng tôi vẫn thầm cảm ơn rằng mình đã có vô vàn những kí ức đẹp đẽ quý báu với bố mẹ và ngôi nhà thân yêu, khắc sâu vào tâm trí, chẳng phải ai cũng có…
